Wat is de relatie tussen lichaam en geest?
7-12-2025. In toenemende mate worden depressies bij mensen bestreden met medicijnen. Deze medicijnen hebben invloed op de werking van de geest (hersenen). Maar waar beginnen die problemen eigenlijk en wat doet dat met het lichaam?
Geest is bewustzijn en denken
Geest komt voort uit de hersenprocessen denkt één van de deelnemers. Er zijn 2 soorten van “de geest”. We onderkennen het “denken” dat als instrument wordt gebruikt om zich bewust te laten zijn van iets, Daar heeft men echter wel kennis voor nodig, meende een deelnemer. Een baby bijvoorbeeld heeft nog niet voldoende, of zelfs geen, kennis. Wellicht is een baby zich wel bewust van een paar dingen maar de denkwereld is nog heel beperkt. Dan hebben mensen het “bewustzijn” dat je eigenlijk niet kunt leren kennen. Daar kan men door denken niet bewust van zijn. Is er dan eerst tijd en ruimte of eerst bewustzijn? Al pratende kwamen we op de vraag: “Groeit bewustzijn door materie of komt bewustzijn voort uit de materie? Weer een mooie vraag om over na te denken.
Connecties met bewustzijn
Er is een connectie tussen lichaam en geest werd gesteld, maar ook een connectie tussen het (zelf)bewustzijn in relatie tot andere mensen. Het Johari-venster laat mensen kennis maken met de 4 verschillende invalshoeken van die bewustzijnsfases. Maar datzelfde bewustzijn heeft ook effect op het lichaam. Het is daarom lastig om een relatie te leggen omdat er geen grenzen zijn om de vraag te verklaren. We weken van de vraag af omdat we het woord “Geest” niet eenduidig konden beschrijven. Als aanvulling werd nu wel het woord “de Psyche” genoemd.
Lichaam en denken werken samen.
We analyseerden vervolgens de alledaagse kenmerken tussen de werking van lichaam en geest. Zo onderkende de groep bijvoorbeeld dat mensen zichzelf ziek kunnen praten of het feit dat de geest kan niet toegeven dat het lichaam niet meer kan wat het eerder deed. Ook bijvoorbeeld het placebo effect waarbij vanuit de geest toch een uitwerking op het lichaam kan optreden. Maar ook fantoompijnen waarbij de zenuwen signalen door blijven geven aan een lichaamsdeel dat er niet meer is. We concludeerden dat de wisselwerking tussen lichaam en geest van grote invloed kan zijn en zelfs blokkades kan veroorzaken.
Hoe werken ze samen
Voelen is primair en gaat vooraf aan denken, meenden sommigen. We hebben onbewuste en bewuste vormen van de werking van de geest. Beiden hebben een andere relatie met het lichaam. Invloed op het lichaam kan individueel zijn maar ook collectie. Individuele kunnen makkelijker op te pakken zijn maar collectieve moeilijker. Dus zaken die meerdere mensen raakt. Dus zowel de geest als het lichaam geven onbewuste signalen af aan elkaar. Als je schikt (geest) komt er meteen een voorraad hormonen vrij (lichaam) die je in staat stellen om acuut te gaan rennen (vluchten.) Er bestaat ook een brandweerfunctie in de geest, verpakt in een klein amandelvormig deel van de hersenen (de Amygdala), dat het lichaam onbewust aanstuurt bij bekend gevaar. Bijvoorbeeld je wordt tegen een kachel geduwd en voor je het werkelijk beseft trekt je hand zich terug. Iemand anders opperde zelfs dat de geest het lichaam zou kunnen genezen maar uiteraard andersom ook ziek kan maken.
- Een boek tip: The matter with Things van Joh McGilchrist. De essentie van dingen: onze hersenen, onze illusies en de ontmanteling van de wereld.
Connecties tussen lichaam en geest
Naarmate we dieper in het gesprek kwamen, zagen we steeds meer relaties binnen de vraag. Zo merkte men op dat de werking van de hersenen ook invloed heeft op hoe men fysieke ervaringen beoordeeld. Als voorbeeld werden benoemd mensen die hersenletsel hebben. Soms herkennen zij een deel van het lichaam niet meer. Er werd ook gesuggereerd dat je een gezond brein nodig hebt om het lichaam goed te kunnen ervaren en andersom. Dit laatste in het geval het brein niet meer reageert op het lichaam. De hersenen pikken geen signalen meer op. Neurologen hebben nog nooit de” herinneringen” kunnen vinden in de hersenen. Verklaring is dat het een soort -tot nu toe onbekende- “cloud” is.
Afhankelijkheid.
Een deelnemer merkte op dat mensen bewust zijn omdat ze een lichaam hebben. Er is een relationeel belang tussen de aspecten lichaam en geest. Als het lichaam uit is, is de geest weg. Ze zijn afhankelijk van elkaar. Lichaam en geest zijn verschillende dingen maar ze beïnvloeden elkaar wel. De geest is onzichtbaar maar is soms wel waarneembaar. Bijvoorbeeld nadat iemand is overleden en “het stoffelijke” er niet meer is, kan men nog aanwezigheid voelen. Je kunt ook je eigen lichaam beschadigen of kiezen voor euthanasie terwijl je ook de natuurlijke drang hebt oom te overleven.
Wat is de relatie tussen lichaam en geest?
Er is een balans nodig om te “zijn”. Zowel lichaam als geest hebben invloed op elkaar en zijn afhankelijk van elkaar. De wederzijdse connectie is soms bewust en soms onbewust en ze zijn veranderend. De ICEMAN, die als voorbeeld werd genoemd, traint zowel lichaam als geest om in het koude water te liggen. Maar ook externe factoren zijn van belang, dus de balans wordt tevens situationeel beïnvloed. Een aantal voorbeelden die genoemd werden zijn: Gedachten zoals angst die een uitwerking hebben op je lichaam. Hoge hartslag, buikpijn enz. Zweten. Externe invloeden van bijvoorbeeld therapieën zoals EMDR. Deze hebben de bedoeling het lichaam bij trauma’s te resetten.
Externe factoren
Is de relatie tussen lichaam en geest dan een ding op zichzelf? Speelt daar de “wil” een rol of een “Drive”? Het lichaam is een intelligente machine met een bijzonder samengesteld zenuwstelstel. De gedachte is meestal een illusie merkte een deelnemer op. De beste oplossing is om “de gedachte” niet meer te hebben. Dan kan het lichaam weer perfect functioneren. Door de wil ontstaat een belemmering voor het lichaam om perfect te kunnen functioneren. Verstand is een besturingssysteem om alles op elkaar af te stemmen. Gedachte is kennis en die hebben een natuurlijke invloed op het lichaam. Het besturingssysteem is het denken.
Genetische factoren
Het genetisch doorgeven van trauma’s wordt beschreven onder de term Memetica. Onder deze noemer kun je voorbeelden vinden van gevoelens die de persoon in kwestie niet beleefd heeft maar die het lichaam wel ervaart.
Tip: De schrijver Daniel C. Dennett verklaart samen met Douglas R. Hofstadter in hun werk “The Mind’s I” het begrip “meme”.
Maar we vroegen ons ook af hoe iemand een beleving kan hebben terwijl het lichaam niet meer functioneert. Een comateuze situatie bijvoorbeeld. Of een kip zonder kop die nog steeds loopt. We meenden dat te kunnen verklaren als volgt: Er is een onbewuste impuls door de hersenen afgegeven die voorafgaat aan de situatie van het lichaam.
Het zijn
Onbewust zijn bestaat niet. Onbewust is zijn. En dan ben je bewust. Het is, is tijdgebonden en afhankelijk van cultuur. Wat lastig bleef is het woord “geest”. Het woord zelf zorgt ervoor dat we niet verder komen want “Wat is geest?”. We gebruiken allemaal andere uitgangspunten. Je bent er zoals je er bent. Het jezelf zijn. Op de manier waarop je mens ben. Dat is de relatie tussen lichaam en geest. Er werd een mooie woordspeling uitgesproken: Wat is een vleermuis zondereen vleermuis te zijn? Blijkbaar is daar een essay over geschreven maar ik kon het niet zo snel vinden. Het meest objectieve is het subjectieve. Daarin komen lichaam en geest samen. We kunnen alleen zelf hierop antwoord geven. We zijn allemaal die unieke realiteit en kunnen dat alleen zelf beantwoorden. We zijn daarin onze eigen unieke subjectieve ervaring. Iedere duiding van het onderwerp is subject.
En daarmee sloten we weer een super interessante middag af. Met de kersperiode voor de deur en veel mogelijkheden tot overdenken.
Moderator: Jap
Aantal deelnemers 12
Ingebrachte vragen:
- Wat is de waarde van de rede?
- Wat is de relatie tussen lichaam en geest?
- Wat is geluk?
- Hoe kunnen we polarisatie tegengaan?
